Zdrowie / Sport
Piotr Zawadzki
Redaktor sekcji zdrowia i sportu. Pisze o medycynie, profilaktyce i wydarzeniach sportowych. Amator maratonów, a w domu ma dwa psy, które towarzyszą mu w porannych treningach.
Ilość jasnego światła, na jakie jesteśmy wystawieni w ciągu dnia, może mieć związek z ryzykiem demencji. Sugeruje to duże badanie opublikowane w czasopiśmie „General Psychiatry”, którego autorzy wskazują na ekspozycję na światło dzienne jako potencjalnie pomijany czynnik zdrowia mózgu. Według nich codzienna jasność otoczenia może nieść informacje o zagrożeniu chorobą, których do tej pory nie brano pod uwagę. Naukowcy opisują ją jako nowy, dotąd niedoceniany trop w badaniach nad tą chorobą.
Naukowcy przeanalizowali dane 87 577 dorosłych, którzy nosili na nadgarstku urządzenia z akcelerometrem. Pozwalały one mierzyć ekspozycję na światło zarówno w dzień, jak i w nocy, przez cały okres obserwacji. Mediana wyniosła 8,1 roku, a w tym czasie demencję rozpoznano u 741 uczestników.
Wyniki pokazały wyraźny wzorzec. U osób, których średnie dzienne oświetlenie przekraczało 1000 luksów, czyli poziom odpowiadający pochmurnemu dniu na zewnątrz, ryzyko demencji było o 16 procent niższe. Dłuższy czas spędzany w jeszcze jaśniejszym świetle, co najmniej 5000 luksów, wiązał się z kolejnymi spadkami ryzyka. Im więcej jasnych godzin w ciągu dnia, tym lepiej wyglądały statystyki uczestników.
Najbardziej zaskakujące okazało się jednak inne odkrycie. Osoby, które w ciągu dnia otrzymywały mniej niż 0,7 godziny, czyli 42 minuty jasnego światła, miały silniejszy wskaźnik ryzyka demencji niż sześć uznanych czynników ryzyka tej choroby. To mniej niż trzy kwadranse w jasnym otoczeniu, a więc bardzo krótko. Taki wynik zwrócił uwagę autorów, bo dotąd rola światła w tej chorobie pozostawała na marginesie.
Co ciekawe, nie znaleziono istotnego statystycznie związku między ekspozycją na światło w nocy a ryzykiem demencji. Autorzy wskazują więc, że znaczenie może mieć jasność dnia, a nie oświetlenie nocne.
„Ekspozycja na światło w ciągu dnia może służyć jako nowy wskaźnik ryzyka demencji” – powiedział Hongliang Feng, doktor nauk, z Guangzhou Medical University w Chinach.
Autorzy zaznaczają przy tym, że wyniki pokazują jedynie związek, a nie zależność przyczynową. Nie dowodzą, że większa ilość światła dziennego bezpośrednio zapobiega demencji. Ich zdaniem ekspozycja na światło w dzień to potencjalnie cenny wskaźnik ryzyka, który wymaga dalszych badań. Dopiero kolejne prace mają pokazać, czy codzienna jasność otoczenia sprawdzi się w ocenie zagrożenia demencją. Na razie nie ma więc podstaw, by traktować jasne światło jako sposób zapobiegania tej chorobie. Materiały do publikacji przygotowało wydawnictwo Wiley.