Tech / Nauka
Tomasz Wiśniewski
Redaktor technologiczny. Interesuje się sztuczną inteligencją, startupami i nowymi mediami, a także odkryciami naukowymi. Wielbiciel science fiction i gier planszowych.
Badacze z Kunming Institute of Botany przemierzali lasy iglaste w pobliżu Damaidi i Yipinglang oraz las deszczowy pod Nanbang w chińskiej prowincji Yunnan, prowadząc inwentaryzację kilku różnych środowisk leśnych. Podczas prac terenowych ich uwagę zwróciły nietypowo duże, białe struktury wyrastające z drewna korzeni chińskiego dębu korkowego. Twory wyłaniały się z ryzosfery, czyli strefy gleby otaczającej korzenie rośliny, i wyglądały na owocniki nieznanego przedstawiciela workowców.
Po pobraniu próbek naukowcy wyhodowali zarodniki w laboratorium, zbadali budowę grzyba i zsekwencjonowali jego genom, wraz z genami kodującymi białka. Okazy referencyjne trafiły do zbiorów Kunming Institute of Botany. Opis wymagał zarówno pracy w terenie, jak i szczegółowych badań laboratoryjnych. Wyniki ukazały się w czasopiśmie „Frontiers in Fungal Biology”. Nowy gatunek otrzymał nazwę Dianjunus rex. Jego pionowe owocniki, określane jako stromata, osiągają do 50 centymetrów wysokości i ważą nawet 2,2 kilograma. To największe znane owocniki wśród grzybów z typu Ascomycota, do którego należy ponad 64 tysiące rozpoznanych gatunków.
„Ten niezwykły gatunek reprezentuje nową rodzinę grzybów, Dianjunaceae, i daje rzadkie okno na ewolucję ekstremalnych form ciała grzybów” – powiedział dr Indunil C Senanayake, adiunkt w Germplasm Bank of Wild Species Kunming Institute of Botany i autor korespondencyjny pracy. „Odkrycie pokazuje, jak wiele różnorodności grzybów pozostaje do odkrycia w lasach Azji Wschodniej” – dodał. Odkrycie podważa dotychczasowe wyobrażenia o tym, jak duże mogą rosnąć niektóre grzyby.
Autorzy opisu zaznaczają, że to więcej niż kolejny nieznany gatunek. Analiza genetyczna i morfologiczna wykazała, że różnice wobec znanych gatunków są na tyle duże, że konieczne było utworzenie nowego rodzaju i całej nowej rodziny Dianjunaceae w obrębie rzędu Xylariales. Nazwa gatunku nawiązuje do rozmiarów oraz dawnego królestwa Dian, stąd przydomek D-rex. Najbliższym znanym krewnym okazał się Graphostroma platystoma, grzyb rozwijający się na martwym drewnie liściastym w całej półkuli północnej i jedyny przedstawiciel własnej rodziny Graphostromataceae.
Grzyby z rzędu Xylariales wytwarzają rozmaite związki chemiczne i enzymy rozkładające złożone cząsteczki roślinne. Badacze przypuszczają, że podobne enzymy pozwalają D-rexowi rozkładać martwe drewno i czerpać z niego składniki odżywcze. Workowce, do których należy nowy gatunek, nie tworzą prawdziwych kapeluszy – zarodniki powstają w drobnych workach wewnątrz owocników lub na ich powierzchni.