Tech / Nauka
Tomasz Wiśniewski
Redaktor technologiczny. Interesuje się sztuczną inteligencją, startupami i nowymi mediami, a także odkryciami naukowymi. Wielbiciel science fiction i gier planszowych.
Nowa analiza genetyczna, której wyniki opublikowano w czasopiśmie „Frontiers in Marine Science", potwierdza, że humbaki zamieszkujące Morze Arabskie to odrębny podgatunek. Praca opiera się na ponad 25 latach badań wielorybów prowadzonych w Omanie i wspiera uznanie czwartego podgatunku humbaka.
Badaniu przewodziło Wildlife Conservation Society we współpracy z omańskimi władzami środowiskowymi oraz lokalnymi i międzynarodowymi partnerami. Naukowcy porównali próbki genetyczne humbaków z Morza Arabskiego z populacjami z całego świata, analizując między innymi mitochondrialne DNA pochodzące od 2285 zwierząt.
Wyniki wykazały wysoki stopień zróżnicowania genetycznego między populacją z Morza Arabskiego a trzema obecnie uznawanymi podgatunkami humbaka z północnego Atlantyku, północnego Pacyfiku i półkuli południowej, co wskazuje na bardzo ograniczony przepływ genów między nimi. Populacja z Morza Arabskiego ma przy tym najniższą różnorodność genetyczną spośród badanych regionów oceanów. Ustalenia przemawiają za uznaniem jej za podgatunek Megaptera novaeangliae indica.
„Humbaki z Morza Arabskiego od dawna stanowią zagadkę dla środowiska naukowego. Ich ekologia nie przypomina ekologii żadnej innej znanej populacji humbaków, a nowe badania genetyczne to ważny kamień milowy w zrozumieniu, jak ta wyjątkowość powstała", powiedziała główna autorka badania, dr Rita Amaral z Wildlife Conservation Society. Jak dodała, wyniki jasno wskazują, że humbaki z Morza Arabskiego od dziesiątek tysięcy lat podążają własną ścieżką ewolucyjną, co wspiera uznanie ich za odrębny podgatunek.
To jedyna grupa w swoim gatunku, która nie migruje ani w celu rozrodu, ani w celu żerowania. Zwierzęta pozostają w wodach u wybrzeży Omanu przez cały rok i są genetycznie odrębne nawet od wielorybów z pobliskiego Oceanu Indyjskiego.
Zagadkę ich osiadłego trybu życia wyjaśnia sezonowy wypływ głębinowych składników odżywczych, napędzany przez południowo-zachodni monsun. Powstają wtedy wyjątkowo produktywne warunki, bardziej typowe dla stref klimatu umiarkowanego, do których wieloryby zwykle migrują, aby żerować. Dzięki temu humbaki z Morza Arabskiego mogą żerować na tropikalnych szerokościach geograficznych, które zwykle kojarzą się z rozrodem.
Odrębność populacji potwierdzają również badania śpiewu humbaków z Morza Arabskiego, przygotowane dla Międzynarodowej Komisji Wielorybniczej w 2018 roku. Wszystkie samce w populacji śpiewają te same wzory pieśni, które z czasem stopniowo się zmieniają, a populacje, które się nie spotykają i nie wymieniają osobników, mają wyraźnie różne pieśni. Populacje pozostające w kontakcie dzielą część wzorów lub wszystkie z nich.