Świat
Anna Kowalczyk
Korespondentka zagraniczna w redakcji Veritop. Komentuje politykę międzynarodową, konflikty i dyplomację. Wolne chwile spędza na rowerze i w kuchni eksperymentując z przepisami z całego świata.
Rząd Kanady ogłosił w środę, że bezterminowo zawiesza planowane rozszerzenie medycznie wspomaganego umierania, znanego jako Maid, na osoby, których jedynym schorzeniem jest choroba psychiczna. Minister sprawiedliwości Sean Fraser wyjaśnił, że choć w tej sprawie nie ma pełnego konsensusu, rząd uważa takie podejście za właściwe w tym momencie.
Oznacza to, że planowane na marzec 2027 roku rozszerzenie dostępu do wspomaganego umierania na te osoby nie wejdzie w życie. Nowa ustawa, która ma trafić do parlamentu w najbliższych tygodniach, zawiesi je na czas nieokreślony.
Wcześniej w tym roku komisja parlamentarna zarekomendowała, by programu nie rozszerzać i trwale wyłączyć z niego osoby, których jedyną chorobą jest choroba psychiczna. W raporcie zwrócono też uwagę na potrzebę szerszego i bardziej równego dostępu do usług w zakresie zdrowia psychicznego.
Projektowane przepisy mają również uregulować tak zwane wnioski wyprzedzające. Pacjenci z postępującą nieuleczalną chorobą mieliby móc wyrazić zgodę na wspomagane umieranie, zanim ich stan pogorszy się do tego stopnia, że nie będą już mogli tego zrobić. Na razie takie rozwiązanie jest legalne jedynie w Quebecu, a o tym, czy wprowadzić je u siebie, mają decydować poszczególne prowincje. Alberta już zapowiedziała, że nie zezwoli na wnioski wyprzedzające. Fraser dodał, że celem ustawy jest też ochrona lekarzy wykonujących te usługi przed traktowaniem ich jak przestępców.
Zwolennicy rozszerzenia programu przekonują, że jego brak narusza prawa konstytucyjne tych osób i ogranicza ich dostęp do opieki zdrowotnej. Przed sądami toczy się federalna sprawa, w której organizacja Dying With Dignity Canada kwestionuje wcześniejszą decyzję rządu o odsunięciu w czasie dostępu do Maid dla osób z chorobą psychiczną. Fraser przyznał, że sprawa może wpłynąć na kształt nowej ustawy, a w przyszłości kwestią może zająć się Sąd Najwyższy.
Kanada uchwaliła przepisy o Maid po orzeczeniu Sądu Najwyższego z 2015 roku. Początkowo z procedury mogły korzystać wyłącznie osoby terminalnie chore. Po wyroku sądu w Quebecu z 2019 roku i nowelizacji z 2021 roku dorosły pacjent może otrzymać wspomagane umieranie, jeśli dwóch lekarzy potwierdzi nieuleczalne schorzenie fizyczne powodujące ogromne cierpienie, którego nie da się złagodzić. Osoby, których jedynym schorzeniem jest choroba psychiczna, objęto wtedy czasowym wyłączeniem, które przedłużano w 2023 i 2024 roku.
Według najnowszych danych rządowych 95,6 proc. zgonów w ramach Maid dotyczyło osób, których naturalną śmierć uznawano za możliwą do przewidzenia. Tylko 4,4 proc. stanowiły przypadki, w których śmierci nie uznano za możliwą do przewidzenia. Zdarzają się wśród nich osoby ze stwardnieniem rozsianym czy nieuleczalnymi chorobami neurologicznymi.