Zdrowie / Sport
Piotr Zawadzki
Redaktor sekcji zdrowia i sportu. Pisze o medycynie, profilaktyce i wydarzeniach sportowych. Amator maratonów, a w domu ma dwa psy, które towarzyszą mu w porannych treningach.
Duże badanie prowadzone przez naukowców z Rutgers wskazało na możliwe ryzyko okulistyczne związane z powszechnie używanymi lekami na cukrzycę i otyłość, w tym z Ozempicem i Wegovy. Osoby przyjmujące te preparaty mogą być narażone na nieco wyższe ryzyko rzadkiej choroby oczu, która może powodować nagłą i potencjalnie trwałą utratę wzroku.
Choroba to neuropatia niedokrwienna nerwu wzrokowego. Pojawia się, gdy przepływ krwi do tego nerwu zostaje ograniczony. Nerw wzrokowy przenosi informacje z oka do mózgu, więc jego uszkodzenie może prowadzić do poważnych problemów z widzeniem. Szacuje się, że ponad 80 procent przypadków tej choroby to przednia postać niearterytowa. Występuje ona wtedy, gdy ukrwienie przedniej części nerwu wzrokowego staje się niewystarczające, co może uszkodzić nerw i zaburzyć widzenie.
Badanie opublikowane w czasopiśmie „Annals of Internal Medicine” analizowało dane z dużej bazy obejmującej dorosłych Amerykanów w wieku od 18 do 65 lat z cukrzycą typu 2. Naukowcy przyjrzeli się pacjentom, którzy niedawno rozpoczęli leczenie, w tym agonistami receptora glukagonopodobnego peptydu 1, czyli lekami z grupy GLP-1. Należą do nich semaglutyd, sprzedawany jako Ozempic i Wegovy, oraz tyrzepatyd, znany pod nazwami Mounjaro i Zepbound.
Wyniki pokazały, że stosowanie leków z grupy GLP-1 wiązało się z umiarkowanym wzrostem prawdopodobieństwa wystąpienia neuropatii niedokrwiennej nerwu wzrokowego. „Choć choroba była rzadka, ma duże znaczenie kliniczne, ponieważ może objawiać się nagłą utratą wzroku” - mówi Chintan Dave z Rutgers Institute for Health. Zaznacza, że wzrost ryzyka był niewielki i wynosił około trzech do czterech dodatkowych przypadków na 10 tysięcy pacjentów leczonych lekami GLP-1 przez 18 miesięcy. Jego zdaniem klinicyści i pacjenci powinni być świadomi tego możliwego związku.
Badacze zauważyli też pewne prawidłowości wśród pacjentów, u których rozwinęła się choroba oczu. Przypadki występowały częściej u mężczyzn oraz u dorosłych ze starszej części badanej populacji. „Większość pacjentów w naszym badaniu, u których wystąpiła neuropatia niedokrwienna nerwu wzrokowego, to mężczyźni albo kobiety i mężczyźni w wieku od 50 do 65 lat” - dodaje Dave, główny autor badania. Podkreśla, że u pacjentów z wyższym ryzykiem szczególnie ważne mogą być wczesne rozpoznanie objawów i szybka konsultacja okulistyczna.
Utrata wzroku w przebiegu tej choroby jest często trwała. Około jedna trzecia pacjentów odzyskuje częściowo widzenie, zwykle w ciągu pierwszych sześciu miesięcy, ale nawet wtedy zazwyczaj pozostaje pewien stopień upośledzenia wzroku. Ryzyko bezwzględne pozostaje niskie, ale rosnąca popularność leków GLP-1 sprawia, że dalsze monitorowanie bezpieczeństwa jest zdaniem naukowców szczególnie ważne. Preparaty te są dziś szeroko przepisywane osobom z cukrzycą typu 2 i bez niej.