Świat
Anna Kowalczyk
Korespondentka zagraniczna w redakcji Veritop. Komentuje politykę międzynarodową, konflikty i dyplomację. Wolne chwile spędza na rowerze i w kuchni eksperymentując z przepisami z całego świata.
Pokojową Nagrodę Nobla otrzymała Navi Pillay, południowoafrykańska prawniczka, była szefowa praw człowieka ONZ, a obecnie sędzia Międzynarodowego Trybunału Sprawiedliwości. Zdaniem Norweskiego Komitetu Noblowskiego laureatka „pokazała, że środki prawne mogą pomóc zapobiegać aktom wojny i przemocy”.
Pillay ma 85 lat, a jej kariera zaczęła się w czasach apartheidu w Republice Południowej Afryki. Komitet zwrócił uwagę, że „zaangażowanie Navi Pillay na rzecz uniwersalnych zasad prawa i jej silny kompas moralny to stałe elementy długiej kariery”. Przypomniał ponadto o jej wczesnej pracy w obronie Nelsona Mandeli, o służbie w międzynarodowym trybunale karnym i o funkcji Wysokiej Komisarz ONZ ds. praw człowieka, a także o przewodniczeniu niezależnej międzynarodowej komisji śledczej ONZ ds. okupowanych terytoriów palestyńskich.
Komisja, której Pillay przewodniczyła, uznała w zeszłym roku, że państwo Izrael dopuściło się ludobójczych czynów w Strefie Gazy „ze szczególnym zamiarem zniszczenia Palestyńczyków w Gazie”. Ustaliła również, że premier Benjamin Netanyahu, prezydent Isaac Herzog i były minister obrony Yoav Gallant „podżegali do popełnienia ludobójstwa”. „Jest jasne, że istnieje zamiar zniszczenia Palestyńczyków w Gazie poprzez działania spełniające kryteria określone w konwencji o ludobójstwie” - mówiła Pillay przy publikacji ustaleń komisji we wrześniu zeszłego roku.
Izrael odmówił współpracy z komisją, uznając ją za stronniczą, a jej raport odrzucił jako „skandaliczny”. Izraelskie ministerstwo spraw zagranicznych ostro zareagowało w piątek na wieść o nagrodzie. „Gdyby istniała nagroda za kłamstwa, nienawiść i oszczerstwa o mordy rytualne, Navi Pillay nie byłaby tylko kandydatką. Byłaby faworytką” - napisało ministerstwo w serwisie X. „Przyznanie Pillay Pokojowej Nagrody Nobla nie jest uznaniem sprawiedliwości. To groteskowa instrumentalizacja nagrody, która ma legitymizować antyizraelską nienawiść i uprzedzenia” - dodało. Ministerstwo stwierdziło również, że komitet noblowski nagrodził „największe kłamstwo XXI wieku”, a „Joseph Goebbels z pewnością bije brawo z piekła”.
W oświadczeniu komitet podkreślił, że Pillay „przyczyniła się do wzmocnienia instytucji prawa międzynarodowego”. „Jej niezależność, wiedza i niezłomność uczyniły ją jedną z najbardziej szanowanych prawników międzynarodowych naszych czasów” - czytamy. Wyjaśniono też, że przyznając nagrodę, komitet chce przypomnieć światu, że praworządność - krajowa i międzynarodowa - stanowi podstawę systemu, który ma służyć zapewnieniu pokoju i rozwiązywaniu konfliktów bez użycia przemocy.